Hippocrates

Hippocrates

Vader van de geneeskunde

460 BC - 377 BC

 

Hippocrates, geboren op het eiland Cos in Griekenland in 460 vóór onze tijdsrekening, stamde uit een familie van artsen. Zowel zijn vader als zijn grootvader waren geneesheren.In Griekenland bestond er reeds een lange medische traditie en via  zijn leermeester Herodicus heeft Hippocrates reeds heel wat van die traditie tot de zijne gemaakt. Met veel reizen vergrootte hij zijn inzichten en kennis. Hij stichtte op het eiland Cos een medische school die een vijftigtal boeken voortbracht en een systeem van medische methodologie en ethiek die nog steeds aan de basis ligt van het huidige medisch onderwijs.Hippocrates stelde dat geneeskunst geen filosofie is en moet uitgeoefend worden op basis van klinische observatie, diagnose en prognose van elk geval afzonderlijk . Specifieke ziekten hebben volgens hem een specifieke oorzaak. Hierdoor kwam er stilaan een breuk met de toen gangbare mening (die hijzelf ook nog ondersteunde) dat ziekte veroorzaakt werd door een onevenwicht in de lichaamsvochten (zwarte gal, bloed, phlegma en groene gal) die overeen kwamen met de vier basiselementen: aarde, vuur lucht en water.

Klinische observatie 

Hippocrates observeerde vele patiënten en noteerde zorgvuldig hun symptomen en de manier waarop hun ziekte evolueerde. Op basis van secure klinisch observatie beschreef hij talrijke ziektebeelden zoals tetanos, pneumonie, tuberculose, malaria.

Dieet en hygiëne speelden een belangrijke rol in zijn behandelingen: patiënten moesten matig eten, niet te veel en niet te weinig. Lichamelijke activiteit was aangeraden. Aan de dokters werd opgedragen hun handen te wassen vóór zij iemand onderzochten. Zij moesten mensen van eer zijn die bereid waren hard te werken voor het welzijn van hun patiënten.

 

De "Eed van Hippocrates" 

Wat iedereen en in het bijzonder elke arts kent is de "Eed van Hippocrates", die nog steeds in een moderne versie door afgestudeerde medici over de ganse wereld wordt afgelegd. In deze eed wordt de toewijding aan de patiënt en de uitoefening van een onbaatzuchtige geneeskunst benadrukt.

 

Het Gelijkvormigheids - en het Infinitesimaliteitsbeginsel

Een aantal ideeën van Hahnemann vinden hun oorsprong bij Hippocrates. Het eerste beginsel van de Homeopathie, het gelijkvormigheidsbeginsel, werd door Hippocrates reeds verwoord.

 

Basisprincipes

Hij onderkende drie basisisprincipes die de genezing op gang brachten: de eerste was de "natura medicatrix", waarbij wordt verstaan dat de natuur over zelfhelende krachten beschikt, vervolgens de wet van de tegengestelden, die inhoudt dat een genezing kan bereikt worden door middelen die tegengestelde kenmerken veroorzaken aan de kenmerken van de ziekte en de wet van de gelijkvormigheid die poneert dat een ziekte kan genezen worden door middelen die dezelfde kenmerken veroorzaken als die van de ziekte. Zo schrijft hij: "de ziekte wordt veroorzaakt door de gelijken en door de gelijken die hij inneemt, herstelt de patiënt van de ziekte naar de gezondheid. Koorts wordt uitgeschakeld door datgene wat haar veroorzaakt en veroorzaakt door datgene wat haar uitschakelt". Dit Beginsel werd dus door Hahnemann overgenomen en aangevuld met het Tweede Beginsel van de Homeopathie: het Infinitesimaliteitsbeginsel.

 

Holistisch denken

Hippocrates geloofde ook dat het lichaam moet gezien worden als één geheel en niet als de som van zijn onderdelen. Hij dacht ook dat mensen met een goede gezindheid gemakkelijker genazen. Aldus werd de basis gelegd voor het holistisch denken. Niet ten onrechte wordt Hippocrates de "Vader van de Geneeskunde" genoemd. Hij overleed in 377 vóór Christus.